Hai bản tin cùng nói về thu nhập bình quân của một nước có thể đưa ra hai con số khác nhau mà không bên nào sai. Ở phần so sánh GDP danh nghĩa, thực và bình quân, trang kiến thức VPBankS ghi rằng chỉ số này có thể tính theo giá danh nghĩa hoặc giá thực tế. Bài này giải thích khác biệt đó nằm ở tử số.
Hai loại tử số
Công thức là tổng GDP chia tổng dân số. Tử số có thể là một trong hai loại mà nguồn phân biệt:
-
GDP danh nghĩa: tổng giá trị hàng hóa và dịch vụ theo giá thị trường hiện tại, bao gồm cả biến động giá cả và lạm phát.
-
GDP thực tế: tổng giá trị tính theo giá năm gốc, loại bỏ tác động của lạm phát và giảm phát. Trang kiến thức VPBankS ghi GDP thực bằng GDP danh nghĩa chia hệ số giảm phát.
Ví dụ hai cách tính
Minh hoạ: tính gdp bình quân đầu người
Ví dụ giả định một nước có GDP danh nghĩa 500 đơn vị, hệ số giảm phát 1,25 và dân số 10 người trong mô hình đơn giản. Theo ví dụ này, GDP thực là 500 chia 1,25, bằng 400 đơn vị. Bình quân đầu người theo giá danh nghĩa trong ví dụ là 50 đơn vị, theo giá thực tế là 40 đơn vị.
🔗 Xem thêm: ROE tính trên vốn bình quân: vì sao không lấy số cuối kỳ
Cùng một nền kinh tế, cùng số dân, nhưng hai con số bình quân cách nhau một khoảng đúng bằng phần biến động giá.
Minh hoạ: tính gdp bình quân đầu người
Khi đọc hai năm liền nhau
Nếu muốn so mức sống qua thời gian, cách đọc theo giá thực tế tách được phần thay đổi do giá ra khỏi phần thay đổi do sản lượng. Công thức tốc độ tăng trưởng dựa trên GDP thực tế để loại bỏ tác động của lạm phát. Khi tính GDP bình quân đầu người cho hai năm, người đọc cần ghi rõ mình dùng loại tử số nào.
Kết luận
GDP bình quân đầu người có hai phiên bản, khác nhau ở tử số danh nghĩa hay thực tế. Ghi rõ phiên bản giúp tránh so lệch giữa các nguồn số liệu. Nội dung mang tính tham khảo, không phải khuyến nghị đầu tư.
Minh hoạ: tính gdp bình quân đầu người
#gdp #lamphat #vpbanks